Opłatek wigilijny
© teressa/Fotolia.com
Styl życia

Najpopularniejsze zwyczaje wigilijne w Polsce

Tradycja wigilijna ma dla Polaków duże znaczenie. Świadczy o tym chociażby przestrzeganie w większości domów tego dnia postu, pomimo że II Synod Plenarny w Polsce w 1983 zniósł konieczność postu w Wigilię (szczegółowo kwestię tę omówili biskupi w 2003 r. w liście pasterskim).

Tradycja wigilijna ma dla Polaków duże znaczenie. Świadczy o tym chociażby przestrzeganie w większości domów tego dnia postu, pomimo że II Synod Plenarny w Polsce w 1983 zniósł konieczność postu w Wigilię (szczegółowo kwestię tę omówili biskupi w 2003 r. w liście pasterskim).

 

Tradycje Bożego Narodzenia są dla Polaków wartością nadrzędną – na ten szczególny czas ludzie zjeżdżają z wszystkich zakątków Polski i świata, aby przebywać razem z rodziną. Dla osób wierzących jest to czas świętowania narodzenia Jezusa Chrystusa, dla niewierzących tylko (i jednocześnie aż) czas spędzony z najbliższymi.

Obrzędy wigilijne – 5 najbardziej znanych zwyczajów

1. Pierwsza gwiazda na niebie – polski zwyczaj wigilijny

 

Zgodnie z tradycją w polskich domach do wieczerzy wigilijnej zasiada się, kiedy na niebie pojawi się pierwsza gwiazda. Jest to symbol Gwiazdy Betlejemskiej, za którą podążali trzej królowie, aby znaleźć narodzonego Jezusa.

 

2. Odczytanie fragmentu Ewangelii wg św. Łukasza i łamanie się opłatkiem

 

Kiedy rodzina zgromadzi się przy stole w Wigilię Bożego Narodzenia, jeden z członków rodziny odczytuje fragment Pisma Św. (Łk 2,1–14). Następnie członkowie rodziny dzielą się opłatkiem, składając sobie wzajemnie życzenia. Dopiero po tych dwóch obrzędach można skosztować wigilijnych specjałów.

 

3. 12 dań wigilijnych – tradycja Bożego Narodzenia

 

W Wigilię w większości polskich rodzin przygotowuje się 12 dań. Liczba 12 symbolizuje dwunastu apostołów. Zgodnie z polskim zwyczajem wigilijnym, wśród potraw powinny się znaleźć m.in.: karp – najczęściej smażony lub w galarecie, barszcz grzybowy, groch z kapustą, kompot z suszu, pierogi z grzybami i kapustą, kutia, kluski z makiem.

 

4. Wolne miejsce przy stole

 

Dawniej wierzono, że w Wigilię Bożego Narodzenia dusze zmarłych mają możliwość powrotu na ziemię do swych najbliższych. Z tego powodu zostawiono puste miejsce przy stole, wydzielając dla tej osoby również kolację wigilijną. Współcześnie wolne miejsce przy stole zostawia się dla nieoczekiwanego gościa, który nie ma z kim spędzić Wigilii. Obecnie wolne miejsce przy stole również może przywodzić na myśl zmarłego członka rodziny (dziś nie zostawia się już jednak kolacji dla tej osoby).

 

5. Śpiewanie kolęd – tradycja Bożego Narodzenia

 

Po zjedzeniu wigilijnych potraw, rodzina śpiewa wspólnie kolędy – pieśni o narodzeniu Jezusa. Ten zwyczaj wigilijny zadomowił się w Polsce najprawdopodobniej dzięki franciszkanom (autorem pierwszej kolędy był najprawdopodobniej św. Franciszek z Asyżu, któremu przyświecała idea zaprezentowania pieśni w żywej szopce). Najstarsze kolędy pochodzą z XV i XVI wieku – najczęściej są to parafrazy tekstów łacińskich.

 

Tradycje Bożego Narodzenia są głęboko zakorzenione w polskiej świadomości, kształtują narodową tożsamość, dlatego warto je podtrzymywać i pielęgnować.

Miseczka czerwonego barszczu z uszkami
© Bydlinska/Fotolia.com
Styl życia
Symbolika 12 dań wigilijnych – co powinno znaleźć się na świątecznym stole
12 potraw wigilijnych przygotowanych głównie z płodów ziemi: maku, ryb, kapusty, grochu i miodu to symbol dostatku, witalności, szczęścia i trwałości sił życiowych. Dawniej liczba potraw na stole wigilijnym musiała być nieparzysta. Przygotowywano 7, 9 lub 11 dań i wierzono, że przyniesie to szczęście domownikom. Na 12 dań wigilijnych pozwalali sobie wyłącznie najzamożniejsi. Liczba 12 była więc symbolem bogactwa i dostatku. Zgodnie z tradycją chrześcijańską, liczba 12 symbolizuje 12 apostołów, a według wierzeń ludowych nawiązuje do 12 miesięcy w roku.

12 potraw wigilijnych przygotowanych głównie z płodów ziemi: maku, ryb, kapusty, grochu i miodu to symbol dostatku, witalności, szczęścia i trwałości sił życiowych. Dawniej liczba potraw na stole wigilijnym musiała być nieparzysta. Przygotowywano 7, 9 lub 11 dań i wierzono, że przyniesie to szczęście domownikom. Na 12 dań wigilijnych pozwalali sobie wyłącznie najzamożniejsi. Liczba 12 była więc symbolem bogactwa i dostatku. Zgodnie z tradycją chrześcijańską, liczba 12 symbolizuje 12 apostołów, a według wierzeń ludowych nawiązuje do 12 miesięcy w roku. Ryby: karp, śledzie, ryba po grecku. Na każdym wigilijnym stole królują ryby. Ryba to symbol Jezusa Chrystusa. W tradycji chrześcijańskiej ryby to symbol odradzania się do życia i chrztu. Według wierzeń ludowych ryby symbolizują płodność i narodziny. Wśród ryb w święta najbardziej popularny jest karp w galarecie i karp smażony. W wielu domach każdego roku w Wigilię domownicy wkładają do portfela łuskę karpia lub najdłuższą i najgrubszą z ości karpia, jaka znalazła się na ich talerzu. Ma to zapewnić dobrobyt i dostatek. Coraz częściej na wigilijnym stole goszczą także dorsz, pstrąg i łosoś. Na wieczerzę przygotowuje się ryby po grecku, ryby w panierce lub ryby pieczone. Kolejnym daniem przygotowywanym na wieczerzę i związanym z symboliką ryb są śledzie wigilijne . Najczęściej przygotowywane w oleju, śmietanie, sosie pomidorowym lub occie. Mak i ziarna zbóż: kluski z makiem i kutia Wśród 12 dań wigilijnych nie może zabraknąć klusek z makiem oraz kutii lub makowca – potraw zawierających ziarna zbóż i mak. Mak i ziarna zbóż są symbolem dostatku, urodzaju i płodności. Do przygotowania tych potraw wykorzystywany jest także miód, który jest symbolem radości życia i obfitości. Kapusta, grzyby i groch Kapusta z...

nuty i gałązki ze stroika
©osaba/Fotolia.com
Styl życia
Zwyczaj kolędowania – jakie ma znaczenie? Historia kolędowania i najstarsze kolędy
Historia kolędowania w Polsce, czyli śpiewania pieśni bożonarodzeniowych, jest bardzo długa. Wspólne śpiewanie przy rodzinnym stole niesie radość oraz poczucie bliskości i jedności. Jedną z najstarszych kolęd jest „Anioł pasterzom mówił”, a największą popularność zdobyła „Cicha noc” przetłumaczona na setki języków.

Historia kolędowania w Polsce, czyli śpiewania pieśni bożonarodzeniowych, jest bardzo długa. Wspólne śpiewanie przy rodzinnym stole niesie radość oraz poczucie bliskości i jedności. Jedną z najstarszych kolęd jest „Anioł pasterzom mówił”, a największą popularność zdobyła „Cicha noc” przetłumaczona na setki języków. Kolędowanie jest jedną z bożonarodzeniowych tradycji kultywowaną już w czasach średniowiecza. Polega na śpiewaniu pieśni, które opisują narodziny Chrystusa, a także mówią o znaczeniu tego wydarzenia dla ludzi. Zwyczaj kolędowania – krótka historia Kolędowanie jest głęboko zakorzenionym w polskiej tradycji zwyczajem bożonarodzeniowym . Słowo „kolęda” wywodzi się z pogańskiego Rzymu, w którym świętowano pierwszy dzień miesiąca, odwiedzając znajomych, śpiewając pieśni, urządzając huczne uczty oraz składając sobie życzenia. Ten pogański zwyczaj kolędowania kultywowany był na terenach słowiańskich . Towarzyszyło mu ofiarowywanie darów kolędnikom. Pieśni bożonarodzeniowe zostały nazwane „kolędami” w XVI wieku, wcześniej określane były jako rotuły. Do Polski tradycja śpiewania kolęd przywędrowała z Zachodu już w czasach średniowiecza (XV wiek). Zaczęto tłumaczyć pieśni łacińskie i czeskie na język polski. Za przysłowiowy „złoty wiek polskich kolęd” uważa się przełom XVII i XVIII wieku, kiedy doszło do znacznego wzrostu popularności pieśni bożonarodzeniowych. Za najstarsze kolędy uważa się: „Anioł pasterzom mówił”, „W żłobie leży”, „Przybieżeli do Betlejem”, „Lulajże Jezuniu”, „Gdy śliczna Panna” oraz „Jezus malusieńki”. Wszystkie kolędy niezależnie od wieku, w którym powstały opowiadają o narodzinach Chrystusa oraz o...

Magda Gessler święta
instagram
Newsy
Pasztet i szynka na wigilijnym stole Magdy Gessler! Fani: "Jak przed alkoholową bibą". Oberwało się też Larze...
Pasztet i szynka na wigilijnym stole Magdy Gessler! Fani: "Jak przed alkoholową bibą". Oberwało się też Larze...

Wigilia u Magdy Gessler jest równie niezwykła jak sama restauratorka. Okazuje się, że Gessler nie stawia na stole tylko tradycyjnych wigilijnych dań. Goście w jej domu mogli zjeść również potrawy rzadko spotykane w menu 24 grudnia.   Jakie potrawy powinny znaleźć się na wigilijnym stole? To pytanie do wyszukiwarki Google było wpisywane co kilka minut przed świętami. My również podpowiadaliśmy Wam przepisy na świąteczne dania. Najchętniej czytaliście, jak przygotować barszcz według Magdy Gessler. Restauratorka z chęcią dzieli się receptami na idealne potrawy. Lubi też dawać cenne rady, np. w tym roku powiedziała, że karpia najlepiej głodzić przez tydzień! Na jej wigilijnym stole u restauratorki zabrakło jednak tradycyjnych dań. Internauci nie kryją oburzenia.    Wigilijny stół Magdy Gessler    W Wigilię Bożego Narodzenia Magda Gessler pokazała swój świąteczny stół. Restauratorka pochwaliła się potrawami, które przyrządziła. Nie zabrakło rybki, pierogów i uszek. A także  mięsnych potraw! Zaczyna się magiczna wigilijna wieczerza. Z ludźmi, których kocham. Jedyna taka na świecie. Wasza Magda. Szczęścia, wiary życzę -  napisała Magda. Za chwilę udostępniła filmik, gdzie pochwaliła się świątecznymi potrawami.  Wigilia Bożego Narodzenia na 20 osób, stworzona przeze mnie i moich genialnych kucharzy. (...) ryba prawdziwie po grecku,  odrobina prawdziwej szynki dla niekoszernych, pomidory marynowane, faszerowana cielęcina, pasztet z zająca , sos grzybowy, rosyjskie rybki pod wódkę, marynaty, chrzany...  - wyliczyła Gessler.    Internauci od razu skomentowali dania, które w ogóle nie były postne.  Szynka na Wigilii?  Coś się komuś pomieszały święta z sylwestrem lub imprezą? Szynka, tace mięsiwa, to raczej nie kojarzę z magią Wigilii świąt Bożego Narodzenia!...

Nasze akcje
Strefa luksusu

Marzysz o sielsko-anielskim relaksie? Znajdziesz go w hotelu Bania!

Partner
materiały prasowe Lenovo
Fleszstyle

Świetna jakość w stylowym opakowaniu. Natalia Szroeder wybrała laptop Lenovo Yoga Slim 7

Partner
rafal-brzozowski
Newsy

Ci uczestnicy „The Voice of Poland” robią karierę muzyczną. Znasz wszystkich?

Partner
fotona-tatuaż
Fleszstyle

Nieudany tatuaż lub makijaż permanentny ? Wiemy, jak się go pozbyć!

Partner
torebka-skoda-hollie-warsaw
Fleszstyle

Barbara Kurdej - Szatan: "Nie miałam pojęcia, że niezabezpieczone drobiazgi mogą uderzyć z taką siłą"

Partner
justyna-steczkowska
Newsy

Justyna Steczkowska ponownie w „The Voice of Poland”! To wyjątkowy czas dla artystki

Partner
Revitalift Filler L'Oréal Paris
Fleszstyle

Wiele może się zmienić w ciągu 10 lat, ale twoja skóra nie musi! Test linii Revitalift Filler L'Oréal Paris

Partner
kosmetyki-weleda
Fleszstyle

Weleda, czyli pielęgnacja w harmonii z naturą i człowiekiem

Partner