Hemoglobina glikowana – kontroluj cukrzycę

Pobieranie próbki krwi.
Fot. ©Kzenon/fotolia

Hemoglobina glikowana jest związkiem powstającym wskutek przyłączenia się do hemoglobiny glukozy. Zbyt wysokie wartości tego wskaźnika zwiększają ryzyko powikłań cukrzycy: retinopatii, chorób nerek, a w przypadku cukrzycy typu 2 – niewydolności serca czy katarakty.

 

Hemoglobina glikowana, w skrócie HbA1c jest parametrem umożliwiającym sprawdzenie na jakim poziomie kształtowało się stężenie glukozy we krwi w ciągu ostatnich trzech miesięcy. Jest to ważny wskaźnik, który pozwala określić czy zastosowane u diabetyka leczenie przebiega prawidłowo.

Czym jest hemoglobina?

Hemoglobina należy do elementów składowych erytrocytów. W organizmie pełni bardzo ważną funkcję – transportuje tlen do wszystkich komórek i tkanek. W wyniku procesów przemiany materii, hemoglobina łączy się z glukozą warunkując powstanie hemoglobiny glikowanej. Zależność jest prosta – im wyższy poziom cukru we krwi, tym większa ilość glukozy przyłączy się do hemoglobiny powodując, iż HbA1c ulega podwyższeniu.

Normy hemoglobiny glikowanej i wysokie HbA1c

Oznaczenie hemoglobiny glikowanej pełni rolę monitorowania czy pacjent prawidłowo kontroluje swoją cukrzycę i czy leczenie przebiega właściwie. U osoby zdrowej wartość HbA1c wynosi 5 procent. Polskie Towarzystwo Diabetologiczne określiło normy HbA1c dla osób chorujących na cukrzycę z zaleceniem by wartość tego parametru była równa lub niższa od 6,1-6,5 procenta. Sygnałem alarmowym, który świadczy o konieczności zmiany postępowania leczniczego jest wartość hemoglobiny glikowanej ponad 7 procent. Opracowano również normy dla diabetyków z uwzględnieniem różnych typów cukrzycy.

Rodzaj cukrzycy

  • Kobiety ciężarne – stężenie równe lub mniejsze 6% (42 mmol/mol).
  • Cukrzyca typu 1 - stężenie równe lub mniejsze 6,5% (48 mmol/mol).
  • Krótkotrwała cukrzyca typu 2 - stężenie równe lub mniejsze 6,5% (48 mmol/mol)
  • Dzieci i młodzież - stężenie równe lub mniejsze 6,5% (48 mmol/mol).
  • Osoby starsze z powikłaniami i/lub innymi chorobami towarzyszącymi - stężenie równe lub mniejsze 8% (64 mmol/mol).
  • Pozostali chorzy na cukrzycę - stężenie równe lub mniejsze 7% (53 mmol/mol).

Podwyższona wartość HbA1c wskazuje na nieprawidłowe wyrównanie cukrzycy co znaczy, że przez ostatnie 3 miesiące poziom cukru we krwi przewyższał zalecaną normę. Zbyt wysoki poziom hemoglobiny glikowanej sprzyja powstawaniu powikłań cukrzycowych. Obniżenie HbA1c o 1 procent wyraźnie zmniejsza ryzyko uszkodzenia naczyń krwionośnych, rozwoju stopy cukrzycowej, retinopatii i chorób nerek.

Jak wygląda badanie?

Zaleca się by pacjent przed wykonaniem badania na HbA1c był na czczo – co najmniej 8 godzin. Pomiar polega na jednorazowym pobraniu od osoby badanej krwi żylnej, a następnie surowicę krwi poddaje się analizie w laboratorium.

Jak często powtarzać badanie?

Pacjenci o stabilnym przebiegu choroby powinni wykonywać badanie poziomu HbA1c co pół roku. Osobom cierpiącym na cukrzycę niewyrównaną bądź tym, które zmieniły sposób leczenia zaleca się powtarzanie pomiaru co trzy miesiące. 


 

Najczęściej czytane

Konkursy

Top Video

Top Galerie

Najczęściej czytane porady