biznesowa grupa wsparcia
Image by LifetimeStock.com
Styl życia

Tajemnica zawodowa – definicja i przykłady zawodów nią związanych

Przedstawiciele wielu zawodów są prawnie zobowiązani do przestrzegania tajemnicy zawodowej, a nie dotrzymanie tego obowiązku może mieć konsekwencje karne.

Przedstawiciele wielu zawodów są prawnie zobowiązani do przestrzegania tajemnicy zawodowej, a nie dotrzymanie tego obowiązku może mieć konsekwencje karne.

 

Do jednego z podstawowych obowiązków pracownika według Kodeksu pracy (art. 100 § 1 pkt. 4, zobacz tekst ustawy) należy zachowanie w tajemnicy informacji, które gdyby zostały ujawnione, mogłyby narazić pracodawcę na szkodę. Istnieją również oddzielne przepisy prawa, regulujące obowiązek zachowania tajemnicy zawodowej w poszczególnych profesjach.

Definicja tajemnicy zawodowej

Pomimo, iż niektóre ustawy posługują się terminem tajemnicy zawodowej, w żadnym akcie prawnym nie ma pełnej jego definicji. Istnieje natomiast komentarz do kodeksu karnego autorstwa Magdaleny Budyń-Kulik, Patrycji Kozłowskiej-Kalisz, Marka Kulika i Marka Mozgawy, w którym mówią oni: "tajemnica zawodowa istnieje, gdy wiadomość nią objęta została uzyskana przez osobę reprezentującą określony zawód, z tytułu wykonywania którego było możliwe wejście w posiadanie cudzej tajemnicy czy sekretu".

Przykłady zawodów i branż objętych tajemnicą zawodową

Liczne przepisy prawa regulują zasady zachowania tajemnicy zawodowej dla poszczególnych zawodów lub obszarów działalności. Wśród nich można wymienić m.in.: tajemnicę adwokacką, sędziowską, radcowską, notarialną czy komorniczą; tajemnicę żołnierzy zawodowych; tajemnicę lekarską, pielęgniarki i położnej, aptekarską, psychiatryczną czy psychologa; tajemnicę bankową, funduszy inwestycyjnych czy ubezpieczeniową i w końcu tajemnicę dziennikarską. Wiele innych branż i specjalizacji również zobligowanych jest do przestrzegania tajemnicy zawodowej.

Konsekwencje ujawnienia tajemnicy zawodowej

Zgodnie z przepisami prawa karnego (art. 266 §1 kodeksu karnego) odpowiedzialności karnej podlega osoba, która wbrew przepisom ustawy lub przyjętemu na siebie zobowiązaniu, ujawnia lub wykorzystuje informację nabytą w wyniku pełnionej funkcji, wykonywanej pracy, działalności gospodarczej, społecznej, publicznej czy naukowej.

 

Za zachowaniem tajemnicy zawodowej przez przedstawicieli poszczególnych zawodów powinny stać zarówno przepisy prawa, jak i przesłanki etyczne.

kobieta w okularach z aparatem fotograficznym
Image by LifetimeStock.com
Styl życia
Wynagrodzenie za wykorzystany urlop wypoczynkowy a ekwiwalent pieniężny za niewykorzystany zaległy urlop
Czym innym jest wynagrodzenie za czas wykorzystanego urlopu wypoczynkowego, a czym innym ekwiwalent pieniężny za niewykorzystany zaległy urlop.

Czym innym jest wynagrodzenie za czas wykorzystanego urlopu wypoczynkowego, a czym innym ekwiwalent pieniężny za niewykorzystany zaległy urlop.   Pracownikowi za czas wykorzystanego urlopu wypoczynkowego przysługuje wynagrodzenie . W sytuacji, gdy rozwiązany został lub wygasł stosunek pracy, a pracownik nie wykorzystał zaległego urlopu, pracodawca zobowiązany jest do wypłaty ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany urlop. Wymiar urlopu wypoczynkowego Przepisy regulują wymiar urlopu wypoczynkowego i uzależniony on jest od stażu pracy. Należy pamiętać, że w staż pracy wliczony jest również okres edukacji (np. ukończenie szkoły wyższej wliczane jest jako 8-letni staż pracy zgodnie z art. 155 §1 Kodeksu pracy). Pracownikowi, który ma staż pracy mniejszy niż 10 lat, przysługuje 20 dni urlopu, natomiast dla pracownika ze stażem co najmniej 10-letnim przewidziany jest urlop w wymiarze 26 dni (art. 154 §1 K.p.). Wynagrodzenie za urlop wypoczynkowy Przepisy prawa stanowią, iż za czas urlopu wypoczynkowego pracownikowi przysługuje wynagrodzenie w takiej wysokości, jaką otrzymywałby, gdyby w tym czasie pracował. W artykule 172 Kodeksu pracy (zobacz tekst ustawy ) istnieje również informacja o sposobie obliczenia zmiennych składników wynagrodzenia, czyli na przykład prowizji czy premii.   Natomiast na wniosek pracownika pracodawca może udzielić mu również urlopu bezpłatnego , którego czas trwania nie wlicza się do okresu pracy, od którego zależą uprawnienia pracownicze. Wynagrodzenie za niewykorzystany urlop W sytuacji, gdy pracownik nie wykorzysta przysługującego mu urlopu (w całości lub w części) z powodu rozwiązania lub wygaśnięcia stosunku pracy, pracodawca zobowiązany jest wypłacić mu ekwiwalent pieniężny . Ekwiwalent takie jest rzadko wypłacany, gdyż częściej pracownik zmuszony jest do wykorzystania zaległego urlopu. Zgodnie z...

mężczyzna przy laptopie
Image by LifetimeStock.com
Styl życia
Własny pracownik na umowie o dzieło a składki na ZUS
W sytuacji gdy umowa o dzieło zawarta jest z własnym pracownikiem, od tej umowy trzeba płacić wszystkie składki ZUS, tak jakby był to etat.

W sytuacji gdy umowa o dzieło zawarta jest z własnym pracownikiem, od tej umowy trzeba płacić wszystkie składki ZUS, tak jakby był to etat.   Umowa o dzieło jest formą umowy cywilnoprawnej, zatem to Kodeks cywilny (zobacz tekst ustawy ) reguluje zasady jej zawierania oraz prawa i obowiązki zamawiającego i wykonawcy dzieła. Umowa o dzieło Przedmiotem umowy o dzieło jest wykonanie określonego dzieła. Stronę, która zleca dzieło można określić zamawiającym, natomiast przyjmujący zamówienie może być określony wykonawcą dzieła. W przypadku umowy o dzieło, zamawiający może odstąpić od umowy tylko w określonych okolicznościach, na przykład gdy dzieło wykonywane jest w sposób niezgodny z umową (art. 636 § 1-2 k.c.). Umowa o dzieło z własnym pracownikiem W znakomitej większości sytuacji dotyczących umowy o dzieło, zamawiający nie ma obowiązku objęcia wykonawcy ubezpieczeniami społecznymi oraz zdrowotnym. Od większości umów o dzieło nie trzeba więc płacić składek ZUS . Wyjątkiem jest przypadek, gdy zamawiającego i wykonawcę łączy jednocześnie stosunek pracy w oparciu o przepisy kodeksu pracy , tzn. umowa o pracę lub gdy przedmiotem umowy o dzieło jest dzieło wykonane na rzecz pracodawcy. Ustawa z dnia 13.10.1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych reguluje przepisy, które mają zastosowanie w sytuacji, gdy wykonawca jest jednocześnie pracownikiem płatnika . W rozumieniu tejże ustawy za pracownika uważa się również osobę, która wykonuje pracę na podstawie umowy cywilnoprawnej zawartej z pracodawcą lub na rzecz pracodawcy, z którym pozostaje w stosunku pracy (art. 8 ust. 2a). Ubezpieczenia ZUS przy umowie o dzieło z własnym pracownikiem Przy umowie o dzieło z własnym pracownikiem podstawą do obliczenia wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne – ZUS, będzie łączna kwota przychodu uzyskanego z tytułu zarówno umowy o pracę, jak...

zadowolony mężczyzna
Image by LifetimeStock.com
Styl życia
Umowa zlecenie a prawo do urlopu
Płatny urlop wypoczynkowy przysługuje osobom zatrudnionym na mocy umowy o pracę. W umowie zleceniu można mówić np. o płatnej przerwie w wykonywaniu zleceń.

Płatny urlop wypoczynkowy przysługuje osobom zatrudnionym na mocy umowy o pracę. W umowie zleceniu można mówić np. o płatnej przerwie w wykonywaniu zleceń.   Zleceniobiorcy z tytułu umowy zlecenia przysługują tylko takie uprawnienia, które regulowane są przez przepisy Kodeksu cywilnego (a nie Kodeksu pracy) i przez treść umowy. Umowa zlecenie a umowa o pracę Umowa zlecenie jest umową cywilnoprawną, zatem przepisy dotyczące tej formy umowy znaleźć można w Kodeksie cywilnym (zobacz tekst ustawy ), stronami umowy są zleceniodawca i zleceniobiorca. Natomiast Kodeks pracy (zobacz tekst ustawy ) określa prawa i obowiązki pracownika i pracodawcy, czyli stron związanych na mocy umowy o pracę . Zgodnie z artykułem 22 §1 Kodeksu pracy pracownik zobowiązuje się do wykonywania pracy określonego rodzaju, w miejscu i czasie wyznaczonym przez pracodawcę, a także pod jego kierownictwem. Zgodnie z przepisami Kodeksu cywilnego (art. 734 § 1) zleceniobiorca zobowiązuje się do wykonania konkretnej czynności (usługi, zlecenia) dla zleceniodawcy. Nie ma natomiast wymogu, aby czas i miejsce pracy, było sprecyzowane w umowie. Płatny urlop wypoczynkowy przy umowie o pracę Pracownikowi przysługuje coroczny, nieprzerwany i płatny urlop wypoczynkowy i nie może on zrzec się prawa do tego urlopu (art. 152 §1-2 k.p.). Wymiar urlopu zależy od stażu pracy pracownika – osoby ze stażem pracy mniejszym niż 10 lat mogą liczyć na 20 dni urlopu w skali roku, natomiast pracownikom ze stażem co najmniej 10-letnim przysługuje 26 dni urlopu. Urlop zleceniobiorcy, czyli płatna przerwa w wykonywaniu umowy zlecenia W przypadku umowy zlecenia nie może być mowy o urlopie wypoczynkowym, gdyż to określenie zarezerwowane jest wyłącznie dla umów regulowanych przepisami Kodeksu pracy. Natomiast strony umowy (zleceniodawca i zleceniobiorca) mogą w warunkach umowy określić, czy zleceniobiorcy...

Nasze akcje
materiały prasowe Lenovo
Fleszstyle

Świetna jakość w stylowym opakowaniu. Natalia Szroeder wybrała laptop Lenovo Yoga Slim 7

Partner
rafal-brzozowski
Newsy

Ci uczestnicy „The Voice of Poland” robią karierę muzyczną. Znasz wszystkich?

Partner
fotona-tatuaż
Fleszstyle

Nieudany tatuaż lub makijaż permanentny ? Wiemy, jak się go pozbyć!

Partner
torebka-skoda-hollie-warsaw
Fleszstyle

Barbara Kurdej - Szatan: "Nie miałam pojęcia, że niezabezpieczone drobiazgi mogą uderzyć z taką siłą"

Partner
justyna-steczkowska
Newsy

Justyna Steczkowska ponownie w „The Voice of Poland”! To wyjątkowy czas dla artystki

Partner
Revitalift Filler L'Oréal Paris
Fleszstyle

Wiele może się zmienić w ciągu 10 lat, ale twoja skóra nie musi! Test linii Revitalift Filler L'Oréal Paris

Partner
kosmetyki-weleda
Fleszstyle

Weleda, czyli pielęgnacja w harmonii z naturą i człowiekiem

Partner
materiały prasowe TVP
TV-Show

Sylwia Grzeszczak nową trenerką w „The Voice of Poland”! Jak się sprawdzi?

Partner