matka z dzieckiem uśmiecha się
©AntonioDiaz/fotolia

Pozbawienie praw rodzicielskich, czyli władzy rodzicielskiej, możliwe jest gdy rodzice nie sprawują nad dzieckiem opieki ze względu na siłę wyższą lub swoje zaniedbania. Pozbawienie władzy rodzicielskiej możliwe jest na wniosek, na przykład drugiego rodzica dziecka, lub z urzędu – każdy, kto zna powody uzasadniające pozbawienie osoby praw rodzicielskich, powinien to zgłosić.

Sytuacje, w których można pozbawić praw rodzicielskich

Pozbawienie władzy rodzicielskiej jest najbardziej drastyczną ingerencją w życie rodzinne, dlatego możliwe jest tylko w przypadkach określonych w kodeksie rodzinnym i opiekuńczym. Są to przypadki, gdy:

  • istnieje trwała przeszkoda w wykonywaniu władzy rodzicielskiej, na przykład na skutek długotrwałej choroby rodzica, jego długiej nieobecności lub pozbawienia go wolności,
  • władza rodzicielska jest nadużywana, na przykład poprzez wykorzystywanie dziecka czy znęcanie się nad nim,
  • rodzic rażąco zaniedbuje swoje obowiązki względem dziecka – nie interesuje się nim, nie łoży na jego utrzymanie, a także w przypadku alkoholizmu czy prowadzenia przez rodzica rozwiązłego trybu życia.

Jeśli nie jest uzasadniony wniosek o całkowite pozbawienie danej osoby lub obojga rodziców władzy rodzicielskiej, możliwe jest wnioskowanie o jej ograniczenie, czyli zmniejszenie praw i obowiązków, które przysługują rodzicowi w stosunku do dziecka.

Pozbawienie praw rodzicielskich: jak złożyć wniosek?

Wniosek o pozbawienie władzy rodzicielskiej należy złożyć do sądu rejonowego, w którego okręgu mieszka wnioskodawca, do wydziału rodzinnego i nieletnich. Wniosek taki zwolniony jest z opłaty sądowej. Należy koniecznie uzasadnić taki wniosek poprzez powołanie się na dokumenty bądź żądanie powołania świadków, których zeznania będą świadczyć za pozbawieniem danej osobie władzy rodzicielskiej.

Więcej na temat świadczenia porady prawne