Para trzymająca się za dłonie
Pixabay/Matlachu/CC0 https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/

Lęk przed bliskością sprawia, że boimy się angażować w związki. Przyczyny lęku często mają źródło w dzieciństwie albo wynikają z poprzednich nieudanych związków z innymi ludźmi. Nie należy jednak traktować lęku przed bliskością jako czegoś normalnego. Bliskość nie musi boleć.

Lęk przed bliskością – nazwij to, czego rzeczywiście się boisz

Lęk przed bliskością w pewnym stopniu jest naturalny. Chroni przed wchodzeniem w związki, które mogą przynieść cierpienie. Jeśli jednak jest on irracjonalny, może odstraszać od głębszej relacji z osobą, którą uważamy za atrakcyjną i o której wiemy, że jest godna zaufania.

 

Różnica między lękiem a strachem polega na tym, że lęk jest obawą przed czymś nieokreślonym, natomiast strach zawsze jest przed czymś konkretnym. Żeby poradzić sobie z lękiem, zidentyfikuj i nazwij przedmiot swojej obawy. Lęk zamieniony w strach jest łatwiejszy do przezwyciężenia. Zastanów się, która z wymienionych poniżej rzeczy w największym stopniu wzbudza u ciebie negatywne emocje: niechęć, złość, żal, poczucie winy, wstyd, chęć unikania lub ucieczki:

  • Odrzucenie – kiedy tylko partner lepiej cię pozna, może uznać, że nie chce z tobą być.
  • Porzucenie – kiedy nawiążesz z partnerem bliską więź, może on zmienić zdanie i zostawić cię.
  • Zdrada – partner może poznać kogoś innego i wejść w nim intymną relację fizyczną lub psychiczną.
  • Utrata własnej tożsamości – potrzeby partnera mogą okazać się ważniejsze niż twoje, twoje życie stanie się podporządkowane jego pasjom, aspiracjom, pracy, w praktycznych aspektach związku (wychowanie dzieci, gotowanie, urządzenie mieszkania) będzie on miał do powiedzenia więcej niż ty, będziecie utrzymywali bliższy kontakt z jego rodziną niż z twoją.
  • Konieczność zmiany siebie – utrzymanie relacji może wymagać zmiany twojego obecnego stylu życia i podejścia do wielu spraw, prawdopodobnie często będziecie musieli z partnerem wypracowywać kompromisy.
  • Niedoskonałości partnera – pomimo że uważasz swojego partnera za atrakcyjnego, dostrzegasz w nim pewne wady, których prawdopodobnie nie będzie on mógł się pozbyć.
  • Problemy i napięcia w związku – źle znosisz złość i krytykę, nie wiesz, jak reagować na niesprawiedliwe zarzuty, boisz się krzyku, w sytuacjach konfliktowych masz skłonność do stosowania agresji lub przyjmowania roli ofiary.
  • Różnice – może się okazać, że ty i twój partner trochę inaczej wyobrażacie sobie wspólne życie, macie inne potrzeby i przyzwyczajenia, niektóre rzeczy robicie inaczej, na początku może to powodować konflikty.

To wszystko są realne zagrożenia, z którymi musi zmierzyć się wiele związków. Jeśli już udało ci się zidentyfikować te, które dotyczą ciebie, przypomnij sobie najlepsze chwile spędzone z twoim partnerem. Zastanów się, czy tęsknisz, kiedy nie ma go przy tobie, co czujesz, kiedy jest blisko. Odpowiedz sobie na pytanie, czy dla tych dobrych chwil jesteś gotowy popracować nad swoim lękiem i podjąć ryzyko nawiązania głębszej więzi z partnerem. Jeśli zadecydowałeś, że tak, i jesteś tego pewny, gratulacje! Pewność to połowa sukcesu. Nad drugą połową możesz popracować.

Lęk przed bliskością – co pomoże ci go przezwyciężyć?

Lęk przed bliskością można przezwyciężyć poprzez budowanie związku na wzajemnym szacunku, dbanie o otwartą komunikację z partnerem oraz zachowanie własnej psychicznej odrębności i respektowanie odrębności partnera.

 

Przede wszystkim bliską więź warto budować tylko z osobą, którą się szanuje. Jeśli nie szanujesz swojego partnera, stanie się on dla ciebie ciężarem, a nie oparciem.

 

Niezwykle istotna jest asertywna komunikacja, otwarte mówienie o swoich potrzebach, unikanie niedomówień, ewentualnie stawianie jasnych granic i konstruktywne rozwiązywanie konfliktów. Pamiętaj, że twoje potrzeby są tak samo ważne, jak potrzeby partnera, a w większości sytuacji możliwe jest wypracowanie rozwiązania, które będzie satysfakcjonujące dla obu stron. Kiedy jakieś zachowanie lub postawa partnera nie odpowiada ci, powiedz mu o tym i daj mu szansę ją zmienić. Powiedz o uczuciach, które budzi w tobie jego zachowanie. Nie krytykuj jego jako osoby („Jesteś obojętny/niechlujny”), mów o jego konkretnych zachowaniach („Zaniepokoiłam się, kiedy podniosłeś na mnie głos”, „Nudziło mi się, kiedy wczoraj długo oglądałaś telewizję”). Otwórz się na podobne komunikaty z jego strony.

 

Bardzo ważne jest zachowanie poczucia własnej wartości. Mimo błędów, które popełniasz, zasługujesz na bliskość i to, żeby być dla ciebie dobrym. Nie musisz podporządkowywać się zasadom, z którymi się nie zgadzasz. Twój komfort psychiczny jest równie ważny, jak komfort psychiczny partnera. Nie musisz też porzucać swoich pasji i zainteresowań, wciąż możesz odnosić w nich sukcesy. Niech tylko nie staną się one sposobem ucieczki od partnera i problemów w waszym związku.