Dłonie trzech osób
Pixabay/JooJoo41/CC0 https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/

Altruizm według Jana Poleszczuka polega na dobrowolnym ponoszeniu kosztów przez kogoś na rzecz drugiej osoby. Choć niektórzy uważają, że ludzie są z natury samolubni i egoistyczni – badania sugerują, coś innego. Jak się okazuje – pierwszym impulsem ludzi jest chęć współpracy, a nie współzawodnictwa. Nawet małe dzieci spontanicznie pomagają innym.

Altruizm krewniaczy

Czy bezinteresowna pomoc nawet swoim kosztem może mieć sens z punktu widzenia psychologii ewolucji? Wydawać by się mogło, że absolutnie nie. William Hamilton w latach 60. XX wieku zaproponował jednak rozwiązanie, które nazwał altruizmem krewniaczym (lub twardym). Bezinteresowna pomoc jest przejawiana w stosunku do osób spokrewnionych, by zwiększyć szansę na przetrwanie ich genotypu. Za to działanie odpowiadają trzy mechanizmy:

  • mechanizm bliskości;
  • mechanizm znajomości;
  • mechanizm podobieństwa (czyli dopasowania fenotypów).

Te trzy mechanizmy sprawiają, że drugą osobę rozpoznaje się jako „krewnego”.

6 powodów dla których warto być altruistą

1. Altruizm sprawia, że czujemy się lepiej – bezinteresowna pomoc aktywuje obszary mózgu połączone z przyjemnością, zaufaniem i poczuciem przynależności. Naukowcy uważają także, że altruizm może przyczynić się do uwalniania endorfin w mózgu.

2. Altruizm jest dobry dla naszego zdrowia – wolontariusze rzadziej cierpią na depresję, bóle i ogólnie cieszą się lepszym stanem zdrowia.

3. Altruizm może przynieść zyski – altruiści mogą otrzymywać nieoczekiwane korzyści (także finansowe) od osób, którym pomagają. Poza tym firma, która wspiera akcje charytatywne jest oceniania na rynku jako bardziej wartościowa.

4. Altruizm pomaga walczyć z uzależnieniem – badania pokazują, że osoby uzależnione, które pomagają innym, nawet w drobnych sprawach, mają znacząco większą szansę na pozostanie w trzeźwości i unikanie powrotu do nałogu.

5. Altruizm promuje więzi społeczne – kiedy dajemy innym coś bezinteresownie, zbliżamy się do tej osoby. To sprzyja poczuciu wspólnoty. Bycie hojnym sprawia, że jesteśmy postrzegani bardziej pozytywnie i ludzie darzą nas większą sympatią.

6. Altruizm jest dobry dla edukacji – gdy uczniowie muszą współpracować na przykład wykonując wspólne projekty, mają lepsze relacje, lepsze samopoczucie i spada skłonność do prześladowań.