puste probówki
Pixabay/angelsalamag054/CC0 1.0 https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/

Trójglicerydy, inaczej triglicerydy, to rodzaj tłuszczów, które są dostarczane razem z pokarmem pochodzenia zwierzęcego. Są niezbędne do prawidłowego funkcjonowania organizmu, ale ich poziom nie może być zbyt wysoki.

 

Triglicerydy są jednym z głównych materiałów energetycznych zużywanym na bieżące potrzeby organizmu lub w przypadku, gdy nie zostaną wykorzystane, są odkładane w postaci tkanki tłuszczowej.

Badania triglicerydów

Trójglicerydy bada się podczas wykonania profilu lipidowego. Składa się na niego, oprócz triglicerydów, cholesterol całkowity, frakcja LDL i HDL. Badanie pozwala ocenić ryzyko miażdżycy i stan gospodarki tłuszczowej organizmu. Nieprawidłowe wartości trójglicerydów mogą wskazywać na:

  • zaburzenia przemiany materii,
  • miażdżycę,
  • nadużywanie alkoholu,
  • cukrzycę,
  • choroby nerek,
  • choroby wątroby,
  • niedoczynność tarczycy.

Badania przeprowadza się na czczo (12-16 godzin po ostatnim posiłku), ponieważ stężenie triglicerydów gwałtownie wzrasta po jedzeniu. Koszt panelu lipidowego (lipidogramu) to około 30-40 złotych, samego badania triglicerydów około 10 złotych.

Normy triglicerydów

  • poniżej 150mg/dL (1.69mmol/L) – norma,
  • 150-199 mg/dL (1,69-2,25 mmol/L ) – podwyższony poziom,
  • 200-499 mg/dL (2,26-5,63 mmol/L) – wysoki poziom,
  • powyżej 500 mg/dL (5,64 mmol/L) – bardzo wysoki poziom.

Wysokie stężenie trójglicerydów

Wysokie stężenie triglicerydów może być wywołane przez:

  • hiperlipidemie pierwotne;
  • hiperlipidemie wtórne;
  • złożoną hiperlipidemię;
  • pospolitą hiperlipidemię;
  • cukrzycę.

Wysokie stężenie trójglicerydów może być spowodowane także nadmiernym spożywaniem alkoholu, otyłością, niedoczynnością tarczycy, niewydolnością nerek, zapaleniem trzustki i dną moczanową. Podwyższony poziom triglicerydów jest jednym z objawów zespołu Cushinga, akromegalii, tocznia rumieniowatego trzewnego, lipodystrofii czy ciąży.

Jak obniżyć triglicerydy?

Podstawą jest zmiana diety – należy zwiększyć spożycie błonnika pokarmowego, którego źródłem są:

  • produkty zbożowe – np. kasza gryczana, kasza jęczmienna, ryż brązowy, pieczywo żytnie, mieszane z dodatkiem ziaren oraz pieczywo pszenne z mąki graham, płatki zbożowe pszenne i żytnie, otręby);
  • warzywa – np. fasola, groch, soja, soczewica, chrzan, groszek zielony, bób;
  • owoce – np. porzeczki, maliny, awokado, czarne jagody, agrest.

Błonnik ułatwia wchłanianie tłuszczów. Nabiał i produkty mleczne powinny być niskotłuszczowe, mięso natomiast chude. Wskazane jest także ograniczenie:

  • produktów mącznych, czyli chleba, makaronu, ciast i zastąpienie ich produktami pełnoziarnistymi;
  • produktów zawierających przetworzone cukry – gotowe desery, rafinowany cukier, słodzone napoje na rzecz wody, naturalnych soków, stewii.

Potrawy poprawiające poziom trójglicerydów

Najzdrowsze tłuszcze to te w oliwie z oliwek, orzechach, oleju rzepakowym i rybach. Równie ważny jest sposób przygotowywania potraw – zaleca się zrezygnowanie z dań smażonych i możliwie często przygotowywanie mięsa na parze lub grillu, warzywa należy jeść surowe lub gotowane. Nie można zapominać o nawadnianiu organizmu! Nie do przecenienia jest też aktywny styl życia – nie trzeba od razu uprawiać joggingu 5 razy w tygodniu, ale zamiana windy na schody, a taksówki na rower na pewno poprawi nie tylko poziom tłuszczy, ale i ogólne samopoczucie.

 

Oprócz diety, można zastosować także domowe sposoby:

  • czosnek – wystarczy zjedzenie jednego ząbka dziennie, by trzymać tłuszcze w ryzach;
  • ziarna owsa – wymieszaj dwie łyżeczki ziaren owsa w szklance wody, odstaw na noc i wypij rano;
  • pomarańcze i mandarynki – do gotującej filiżanki wody dodaj półtorej łyżki startych skórek, gotuj przez 10 minut, następnie zdejmij na 5 minut. Pij rano i po południu.

W przypadku, gdy podwyższone triglicerydy wiążą się z poważniejszą chorobą, bezwzględnie należy trzymać się zaleceń lekarza.