palce przyciśnięte do nadgarstka
©putilov_denis/Fotolia

Tętno, czyli inaczej puls, jest to liczba skurczów serca na minutę. Po każdym jego skurczu krew jest wtłaczana do tętnic. Aby zmierzyć tętno, należy odszukać jedną z tętnic ciała i sprawdzić, ile uderzeń na minutę można wyczuć. Serce dorosłego człowieka o przeciętnej kondycji fizycznej przeciętnie kurczy się 68-70 razy na minutę.

Jak powinien przebiegać pomiar tętna?

Jeśli chcesz zmierzyć czyjeś tętno, wybierz moment, kiedy ta osoba jest spokojna. Po wysiłku fizycznym należy odczekać z pomiarem do momentu, kiedy puls się unormuje, czyli przynajmniej 15-20 minut.

 

Będzie ci potrzebny zegarek z sekundnikiem albo stoper ustawiony na 60 sekund. Przyłóż dwa palce, wskazujący i środkowy do tętnicy, lekko je przyciśnij i o pełnej minucie zacznij liczyć uderzenia tętna. Zanotuj wynik, jaki osiągniesz po minucie. Jeśli korzystasz ze stopera, włącz go i policz, ile razy uderzy tętno do momentu, kiedy upłynie 60 sekund. Ta liczba oznacza tętno spoczynkowe badanej osoby.

Gdzie znajdują się tętnice, na podstawie pracy których można określić puls?

Na ogół tętno bada się, przykładając dwa palce do tętnic promieniowej, jednej z tętnic powierzchniowych, znajdującej się po wewnętrznej stronie nadgarstka. Można jednak zbadać je także na tętnicy szyjnej zewnętrznej, tętnicy ramiennej, skroniowej, udowej, lub podkolanowej.

Na jakie cechy tętna warto zwrócić uwagę podczas pomiaru?

Oprócz częstotliwości, czyli liczby uderzeń na minutę, warto też spróbować określić:

  • miarowość, czyli jednakowe odstępy czasowe pomiędzy poszczególnymi uderzeniami,
  • siłę tętna – czy uderzenia są łatwo wyczuwalne, silne, czy może przeciwnie, słabe i ledwo wyczuwalne,
  • symetrię – czy tętno mierzone po prawej stronie, np. na prawej ręce, jest takie samo jak tętno mierzone po lewej stronie.

Właściwe rozpoznanie tych parametrów może wymagać wprawy. Nie należy przedwcześnie się niepokoić, jeśli któraś z wartości tętna podczas badania okaże się nieprawidłowa. Badanie należy powtórzyć, można poprosić inną osobę, żeby przeprowadziła je niezależnie, a jeśli nieprawidłowość będzie się powtarzała, należy poprosić o kolejne badanie lekarza lub pielęgniarza.