zamyślona twarz kobiety
Flickr/Andrea Guerra/CC BY-SA 2.0 https://creativecommons.org/licenses/by-sa/2.0/

Psycholodzy używają szeroko rozumianego pojęcia „kryzys” zamiast „załamanie nerwowe”. Mówi się także o kryzysach rozwojowych i załamaniu psychicznym. Jak przetrwać ten ciężki czas?

 

W kontekście załamania nerwowego możemy mówić o kryzysie. Specjaliści zajmujący się interwencją kryzysową, wyróżniają cztery rodzaje kryzysów, w zależności od momentu, w jakim się pojawiają – rozwojowy, egzystencjalny, środowiskowy i sytuacyjny. Niezależnie jednak od rodzaju, objawy i przebieg są podobne.

Załamanie nerwowe – objawy

Załamaniu towarzyszy smutek, lęk, stres, ogólne napięcie emocjonalne. W związku z tym czasem jest mylone z depresją lub nerwicą. Różni się od nich czasem trwania – zazwyczaj człowiek potrafi przeanalizować swoją sytuację i zmobilizować się do dokonania zmian w życiu. Można powiedzieć, że w wyniku załamania można nauczyć się nowych sposobów reagowania i radzenia sobie w różnych sytuacjach.

 

Objawy kryzysu możemy podzielić na trzy grupy:

  • objawy somatyczne – problemy ze snem, ciągłe zmęczenie, brak apetytu, zaburzenia ze strony przewodu pokarmowego, kołatanie serca, nadmierna potliwość;
  • objawy poznawcze – zaburzenia pamięci, brak koncentracji uwagi, zaburzenia myślenia, natręctwa, amotywacja;
  • objawy emocjonalne – drażliwość, lęk, nastroje depresyjne, wybuchy gniewu, wrogość.

Sposoby radzenia sobie z kryzysem

Kiedy mamy poczucie, że świat się wali, podstawową pomocą jest obecność kogoś, kto zamiast oceniać i pouczać, wesprze i wysłucha. Przede wszystkim porozmawiaj z zaufaną osobą. Wyrzucenie z siebie wszystkich emocji pomaga je oswoić i przejść do kolejnego etapu. Dopiero wtedy przychodzi czas na racjonalne przeanalizowanie, co właściwie się stało i jakie są w tym momencie możliwości rozwiązania sytuacji.

Psychoterapeuta i terapia poznawczo-behawioralna

Gdy rozmowa z przyjacielem to za mało albo gdy brak w otoczeniu zaufanej osoby, warto zgłosić się do psychologa lub psychoterapeuty, który ma doświadczenie w przeprowadzaniu terapii poznawczo-behawioralnej. Brzmi skomplikowanie, nie ma się jednak czego obawiać. Doświadczony psychoterapeuta poprzez rozmowy pomaga osobie znajdującej się w kryzysie psychicznym rozłożyć źródła problemu na mniejsze składniki. Pomaga to w odpowiednim działaniu. Z kolei działania pozytywne wpływają na ogólną poprawę stanu psychicznego.

 

Podczas terapii poznawczo-behawioralnej osoba przeżywająca załamanie nerwowe uczy się interpretować swoje reakcje na pojawiające się w danym momencie sytuacje. To pozwala na podejmowanie działań, które będą wspierać korzystne, a minimalizować niekorzystne dla psychiki zachowania.

 

Terapia poznawczo-behawioralna nie zajmuje się badaniem głębokich źródeł problemów, związanych z przeżyciami z przeszłości. Pomaga na kształtowaniu bieżących reakcji i leczeniu kryzysu psychicznego „tu i teraz”.

 

Specjaliści wskazują również na wagę zmiany stylu życia – wprowadzenie ćwiczeń relaksacyjnych i ograniczenie substancji, które mogą dodatkowo zaburzać funkcjonowanie organizmu, jak na przykład kofeina.

 

Zwykle załamanie nie wymaga leczenia psychiatrycznego, wskazane jest natomiast wsparcie psychologiczne lub interwencja kryzysowa. Jednak gdy sytuacja pogorszenia stanu się przedłuża, może okazać się konieczna także terapia farmakologiczna.

Więcej na temat nerwica problemy psychiczne