Próbka krwi - test na HIV
© jarun011/Fotolia.com

Kiedy można zarazić się wirusem HIV

Próbka krwi - test na HIV
© jarun011/Fotolia.com

Wirus HIV atakuje komórki układu odpornościowego i prowadzi do rozwoju zespołu nabytego niedoboru odporności (AIDS). Medycyna wciąż nie zna leku na AIDS, z tego powodu ryzyko zarażenia się wirusem HIV budzi tak duży lęk.

 

Wirusa HIV zidentyfikowano w latach 80. XX w. Niedługo potem HIV/AIDS zyskały status pandemii, ponieważ szybko się rozprzestrzeniały, zwłaszcza w krajach trzeciego świata oraz rozwijających się, prowadząc do znacznego spadku średniej długości życia. Obecnie na świecie zarażonych nim jest ok. 35 milionów osób, w Polsce ok. 19 tysięcy. Do dzisiaj nie znaleziono leku, który leczy AIDS. Terapia nastawiona jest na ograniczenie rozprzestrzeniania się wirusa HIV w organizmie i zapobieganie chorobom towarzyszącym, m.in. grzybicy, gruźlicy i salmonellozie.

 

Lęk przed chorobą i brak rzetelnej wiedzy prowadzą do rozpowszechniania mitów o sposobach zarażenia. Wiele osób wierzy, że wirusem HIV można się zarazić przez uścisk dłoni, pocałunek albo ukąszenie komara.

Jak przenosi się wirus HIV

Wirus HIV przenosi się przez kontakt z pewnymi wydzielinami osoby zarażonej. Należą do nich krew, nasienie oraz wydzielina pochwowa. Substancje te muszą mieć jednak kontakt z błoną śluzową lub ze znacznie uszkodzonym naskórkiem, żeby wirus mógł przeniknąć do organizmu.

 

Na liście potencjalnie zakaźnych substancji nie ma śliny. Sama w sobie nie przenosi wirusa. Ryzyko zakażenia stwarza dopiero obecność w niej krwi. Aby do niego doszło, do organizmu musi przeniknąć ok. 0,1 ml zakażonej krwi. Pocałunek z osobą zarażoną wirusem HIV lub picie z tej samej co ona butelki są zatem ryzykowne tylko wtedy, kiedy np. wskutek poważnego skaleczenia do śliny nosiciela dostała się krew.

W jakich sytuacjach może dojść do zakażenia wirusem HIV

Sytuacjami, podczas których może dojść do zarażenia, są:

  • seks, zarówno analny oraz oralny, jak i waginalny;
  • ukłucie igłą lub innym przedmiotem, na którym znajdowała się krew zakażonej osoby;
  • wykonywanie tatuażu lub piercingu w salonie, w którym nie stosuje się podstawowych zasad higieny dotyczących sterylizacji sprzętu;
  • zabiegi kosmetyczne, medyczne i stomatologiczne z użyciem niewysterylizowanego sprzętu.

Kto jest najbardziej narażony na zarażenie wirusem HIV

Z wyników badania ankietowego przeprowadzonego przez grupę badawczą Ipsos dla Krajowego Centrum ds. AIDS wyłania się profil grupy, która najbardziej narażona jest na zakażenie wirusem HIV. Pozytywny wynik badania częściej otrzymywali mężczyźni. Aż 86% osób, u których wykryto zakażenie, to mężczyźni. Na ogół są to osoby młode, 43% to osoby w wieku 20-29 lat. 52% wszystkich zakażonych to osoby homoseksualne, przede wszystkim uprawiające seks z mężczyznami. Aż 44% osób z pozytywnym wynikiem badania serologicznego miało więcej niż 10 partnerów seksualnych. Pozytywny wynik badania często otrzymywały osoby, którym zdarzyło się uprawiać seks pod wpływem alkoholu (29%). Zakażeniu się wirusem szczególnie sprzyjają zatem częste kontakty z przygodnymi partnerami płci męskiej (zobacz badanie).

Czy w czasie ciąży i karmienia piersią można zarazić dziecko wirusem HIV?

Podczas ciąży i karmienia piersią dziecko może zarazić się od matki wirusem HIV. Najczęściej jednak do przekazania wirusa dochodzi podczas porodu. Największe ryzyko występuje wtedy, kiedy kobieta choruje na AIDS, została zakażona wirusem HIV w momencie zapłodnienia lub w czasie ciąży. Ryzyko zakażenia dziecka można zminimalizować jednak dzięki profilaktycznemu leczeniu w trakcie ciąży i porodu. Matka, która jest nosicielką wirusa HIV, nie powinna ponadto karmić dziecka piersią.

W jaki sposób nie można zarazić się wirusem HIV, czyli popularne mity na temat HIV

Wirus HIV poza organizmem może przeżyć w krwi pozostawionej przez zakażonego przez ok. 5-7 dni, niszczą go substancje o kwaśnym (niższym niż 7,0) lub zasadowym (wyższym niż 8,0) pH, wystarczy zatem użyć zwykłego mydła (pH 9-10), żeby „zmyć” wirusa. Wiadomo też, że ginie on w temperaturze 60 stopni. Likwiduje go także woda, więc zarażenie się na basenie jest niemożliwe.

 

Podanie dłoni wiąże się z zakażeniem wirusem HIV tylko wtedy, kiedy na dłoni nosiciela gołym okiem widoczna jest krew, a ciągłość naskórka dłoni osoby narażonej na zakażenie jest istotnie naruszona, np. mocno skaleczona lub świeżo poparzona. W innych sytuacjach uścisk dłoni jest całkowicie bezpieczny.

 

Bezpieczne jest również korzystanie ze wspólnych sztućców, naczyń i innych przedmiotów codziennego użytku, o ile są one utrzymywane w czystości. Wyjątkiem są przybory kosmetyczne takie jak szczoteczki do zębów, pilniki, pęsety, których nie powinno się z nikim dzielić, niezależnie od tego, czy jest zakażony wirusem HIV, czy też nie.

 

Wirusem HIV nie można zarazić się też przez ukąszenie komara. Wirus nie jest w stanie przetrwać w organizmie komara.

 

Osoby, które mają jakiekolwiek podejrzenia, że mogły zarazić się wirusem HIV, mogą wykonać bezpłatne i anonimowe badania w dowolnym punkcie konsultacyjno-diagnostycznym. Lista takich punktów dostępna jest na stronie: http://www.aids.gov.pl/.

 

Więcej na temat odporność choroby wirusowe
Przeładuj

"Ślub od pierwszego wejrzenia": Dzień przed ślubem były partner pisał do Agnieszki. Co na to Wojtek?!

zobacz 02:40