laboratorium
Pixabay/DarkoStojanovic/CC0 https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/

Hematokryt (HCT, hematocrit) jest to stosunek wszystkich morfotycznych elementów krwi (krwinek) do jej objętości płynnej (osocza).

 

Hematokryt jest to wskaźnik informujący o stopniu lepkości krwi. Zwiększenie liczby czerwonych krwinek powoduje wzrost lepkości, obniżenie – spadek. Wartość hematokrytu jest uzależniona od tego w jakim stopniu nawodniony jest organizm, dlatego jest zmienna. W kilku badaniach hematokryt u tej samej osoby może różnić się o kilka punktów procentowych.

Hematokryt - przebieg badania i normy

Badanie możemy wykonać o każdej porze dnia i nie trzeba być na czczo. Informujemy osobę wykonującą badanie, czy nie nastąpiło przed nim odwodnienie organizmu spowodowane biegunkami lub wymiotami albo nadmierne nawodnienie drogą doustną lub za pomocą infuzji płynów dożylnych. Ponadto informujemy o tym, czy mamy skłonność do krwawień, omdleń i jakie leki aktualnie przyjmujemy.

 

Wartości prawidłowe podawane przez dane laboratorium mogą się nieznacznie różnić od tych poniżej.

Norma:

  • mężczyźni 40-51%; kobiety 37-47%
  • noworodki: 44–62%;
  • niemowlęta i dzieci: 30–40%.

Za niski hematokryt, za wysoki hematokryt – przyczyny

Niska wartość hematokrytu może być spowodowana: niedokrwistością (anemia), przewodnieniem organizmu (zbyt duża ilość wody w organizmie), utratą krwi (krwawienia), chorobami szpiku kostnego (guzy, choroba popromienna).

 

Wysoka wartość hematokrytu jest wynikiem, m. in.: nadkrwistości (czerwienica), zapalenia otrzewnej, zmniejszonej zawartości osocza, rozległych oparzeń, nowotworów nerek, odwodnienienia organizmu (biegunki, wymioty, nadmierne pocenie się), wysiłku fizycznego, przebywania na dużych wysokościach, zbyt długiego ucisku spowodowanego opaską zakładaną przy pobieraniu krwi, ekspozycji na zimno.

 

Wartość hematokrytu powyżej 55% oznacza zwiększenie gęstości i lepkości krwi, co w konsekwencji może prowadzić do wystąpienia epizodów zakrzepowo-zatorowych. W tym przypadku najczęściej zaleca się krwioupust i dalsza diagnoza.

 


W badaniach morfologicznych krwi ważnym parametrem jest również wskaźnik RDW-SD.