kobieta trzymająca się za brzuch
©miamariam/Fotolia

Jak rozpoznać ostre zapalenie trzustki?

kobieta trzymająca się za brzuch
©miamariam/Fotolia

Choroba trzustki jest bardzo częstą przyczyną tzw. „ostrego brzucha”. Ostre zapalenie trzustki objawia się bardzo silnym bólem, powodującym zamroczenie. W wyniku OZT nieprawidłowo działające enzymy zaczynają trawić trzustkę oraz ściany naczyń krwionośnych i narządów wewnętrznych. Choroba ta może więc skończyć się śmiercią.

Przyczyny ostrego zapalenia trzustki

Ostre zapalenie trzustki (OZT) to choroba, której konsekwencją jest samotrawienie narządów wewnętrznych przez nieprawidłowo działające enzymy trzustkowe. Do OZT dochodzi kiedy pojawi się czynnik wyzwalający, czyli taki, który uszkadza komórki pęcherzykowe trzustki i upośledza proces produkcji enzymów. W aż 80% przypadków OZT jest spowodowane kamicą żółciową lub nadmiernym spożyciem alkoholu. Do przyczyn pośrednich można więc zaliczyć wszystkie czynniki sprzyjające powstawaniu kamicy, czyli:

  • otyłość,
  • cukrzyca,
  • mukowiscydoza,
  • infekcje dróg żółciowych,
  • predyspozycje genetyczne,
  • gwałtowny spadek masy ciała (głodówka, bulimia),
  • podwyższone stężenie trójglicerydów i cholesterolu we krwi,
  • powikłania po zabiegach operacyjnych w obrębie przewodu pokarmowego.

Oprócz tego czynnikami wywołującymi ostre zapalenie trzustki mogą być:

  • mutacje genów,
  • zapalenie przyusznicy,
  • mononukleoza zakaźna,
  • uraz mechaniczny,
  • wirusowe zapalenie wątroby,
  • pierwotna nadczynność przytarczyc,
  • przyjmowanie leków: hormonalnych (estrogeny, kortykosteroidy), moczopędnych i immunosupresyjnych.

Przebieg ostrego zapalenia trzustki

Pierwszym objawem ostrego zapalenia trzustki jest obrzęk zapalny w okolicach chorego narządu. W następnej kolejności pojawia się krwawienie wewnętrzne. Dochodzi wówczas do zmian martwiczych w obrębie trzustki. Powstają też białe ogniska martwicy tkanki tłuszczowej w jamie brzusznej. Z czasem enzymy zaczynają trawić nie tylko trzustkę, ale i ściany okolicznych naczyń krwionośnych oraz znajdujące się w bliskim sąsiedztwie ściany przewodu pokarmowego. Dochodzi wtedy do perforacji, czyli przedziurawienia, skutkującego krwotokiem wewnętrznym.

Objawy ostrego zapalenia trzustki

Procesy, które zachodzą wewnątrz jamy brzusznej podczas ostrego zapalenia trzustki dają zwykle bardzo silne dolegliwości. Charakterystyczny dla OZT jest przeszywający ból w środkowej i górnej części brzucha (może on promieniować aż do kręgosłupa). O jego sile świadczą towarzyszące mu zamroczenie, dezorientacja, gorączka, dreszcze i halucynacje. U 30% chorych występuje też żółtaczka. Poza tym OZT daje objawy dyspeptyczne, czyli wynikające z zaburzeń funkcjonowania przewodu pokarmowego. Są to:

  • nudności i wymioty,
  • uczucie przejedzenia,
  • wzdęcia,
  • zatrzymanie gazów i stolca,
  • brak apetytu,
  • odbijanie,
  • zgaga.

W niektórych przypadkach dolegliwości są mało nasilone, co opóźnia postawienie diagnozy. Co więcej, chorzy z zapalenie trzustki o lekkim przebiegu często w ogóle nie trafiają do lekarza. Może to prowadzić do poważnych konsekwencji zdrowotnych, a nawet do śmierci.

Przeładuj

Tomson i Baron w szoku! Występ uczestników "The Voice of Poland" mocno zaskoczył jurorów!

zobacz 01:11