dziewczynka i szklanka z mlekiem
©mbt_studio/Fotolia

Celiakia – co może być przyczyną?

dziewczynka i szklanka z mlekiem
©mbt_studio/Fotolia

Celiakia to nietolerancja na gluten, której sprzyjają czynniki genetyczne, immunologiczne, środowiskowe, metaboliczne i infekcyjne. W grupie ryzyka są zwłaszcza ci, którzy pochodzą z Europy, są blisko spokrewnieni z kimś chorym na celiakię, mają przeciwciała IgAEMA i IgAARA lub osłabioną odporność organizmu.

Co to jest celiakia?

Celiakia, czyli choroba trzewna to schorzenie, które może się ujawnić w każdym wieku, najczęściej jednak objawy nietolerancji na gluten pojawiają się już u małych dzieci, tuż po wprowadzeniu do diety tego białka. Chorzy nie mogą jeść produktów spożywczych (głównie pieczywa), które zawiera obecny w zbożach (pszenicy, życie, jęczmieniu, owsie) gluten, ponieważ działa on destrukcyjnie na kosmki pokrywające jelito cienkie. Kosmki jelitowe odpowiadają za przyswajanie z pożywienia substancji odżywczych, a ich zniszczenie może doprowadzić do niedożywienia i niedoborów składników niezbędnych do prawidłowego rozwoju organizmu.

Przyczyny celiakii

Istnieje kilka teorii, dotyczących przyczyn choroby trzewnej, żadna z nich nie jest jednak uznana przez ogół badaczy. Najwięcej lekarzy skłania się ku tzw. teorii patogenetycznej Köttgena, która mówi o współdziałaniu kilku czynników w rozwoju tego schorzenia. Köttgen wyróżnia wśród nich przyczyny:

  • Genetyczne.
  • Immunologiczne.
  • Środowiskowe.
  • Metaboliczne.
  • Infekcyjne.

Według Köttgena celiakia jest chorobą dziedziczną – aż u 95% chorych występują dziedziczone autosomalnie antygeny, które pobudzają reakcję zapalną wskutek zetknięcia się z glutenem. Nie jest to jednak jedyna droga, jaką można zachorować na celiakię. Zdarza się też, że choroba trzewna atakuje organizm w momencie, kiedy jego odporność jest obniżona na skutek przebytej infekcji lub operacji czy życia w długotrwałym stresie. O autoimmunologicznym charakterze celiakii świadczy obecność przeciwciał typu IgAEMA i IgAARA, które współistnieją także z innymi chorobami o podłożu autoagresyjnym, takimi jak np. wrzodziejące zapalenie jelita grubego, sarkoidoza, toczeń układowy. Wśród czynników środowiskowych Köttgen zauważył dwie prawidłowości. Po pierwsze rozwojowi choroby trzewnej sprzyjają regiony Europy Zachodniej i Północnej. Po drugie schorzenie to o wiele częściej występuje wśród przedstawicieli rasy białej niż ras czarnej i żółtej. Dopiero rozpatrzenie wszystkich 5 czynników daje pełen obraz patogenezy celiakii.

Przeładuj

Tomson i Baron w szoku! Występ uczestników "The Voice of Poland" mocno zaskoczył jurorów!

zobacz 01:11