Chłopczyk w okularach
Image by Lifetimestock.com

Zasadą jest, że dziecko nosi nazwisko obojga rodziców. Zdarza się jednak, że rodzice mają różne nazwiska, albo z tego powodu, że matka nie zdecydowała się na zmianę swojego nazwiska na nazwisko męża, albo dlatego, że rodzice nie są małżeństwem. Wówczas o nazwisku dziecka decydują rodzice. Można je zmienić w późniejszym czasie.

Nazwisko dziecka: zasady ogólne

Zagadnienie nazwiska dziecka jest powiązane z nazwiskiem małżonków. Współcześnie jednak coraz częściej rodzice dziecka noszą różne nazwiska, często nie będąc w ogóle małżeństwem.

 

Jeśli nie ma wątpliwości o pochodzeniu dziecka od męża matki, to dziecko nosi nazwisko wspólne dla małżonków. Jeśli nie mają oni wspólnego nazwiska – wówczas będzie to nazwisko wskazane przez rodziców.

Oświadczenie w sprawie nazwiska dziecka składa się w urzędzie stanu cywilnego w związku z zawarciem związku małżeńskiego, gdy przyszli małżonkowie składają oświadczenie w sprawie ich wspólnego nazwiska. Jeśli nie złożyli takiego oświadczenia, to dziecko nosi nazwisko matki z dołączonym do niego nazwiskiem ojca.

 

Podczas sporządzania aktu urodzenia pierwszego dziecka małżeńskiego można złożyć oświadczenie o zmianie wcześniej wybranego nazwiska, lub dokonać takiego oświadczenia, jeśli nie zrobiło się tego wcześniej.

 

Te same zasady stosuje się do nazwiska dzieci, których rodzice zawarli małżeństwo po ich urodzeniu. Jeśli dziecko ukończyło 13. rok życia, to niezbędna jest jego zgoda na zmianę dotychczas noszonego nazwiska.

Jeżeli dziecko pochodzi spoza związku małżeńskiego, a ojciec je uznał, to rodzice mogą dokonać wyboru jednego z noszonych przez nich nazwisk, bądź nazwiska dwuczłonowego, powstałego z połączenia obu ich nazwisk. Jeśli nie złożono oświadczenia w tym względzie – dziecko będzie nosić nazwisko matki i dołączone do niego nazwisko ojca. Podobnie jak w przypadku dziecka małżeńskiego, do zmiany nazwiska po uznaniu dziecka, jeśli nastąpi ono po ukończeniu przez nie 13. roku życia, potrzebna będzie jego zgoda.

Pamiętać trzeba, że nazwisko może mieć nie więcej niż dwa człony. Nie mogą one być jednakowe. Wszystkie dzieci tych samych rodziców muszą nosić to samo nazwisko. Wyjątek stanowią sytuacje, gdy zmiana nazwiska wymaga zgody dziecka – wówczas dzieci tych małżonków mogą nosić różne nazwiska.

Nazwisko dziecka: kiedy i jak można zmienić?

Nazwisko dziecko można zmienić, jak wynika z powyższego, w sytuacji gdy rodzice dziecka zawierają związek małżeński. Mogą wówczas złożyć oświadczenie o nazwisku dziecka. Podobnie jest w sytuacji, gdy matka dziecka zawiera związek małżeński z mężczyzną, który ojcem dziecka nie jest – wówczas może ono nosić jego nazwisko. Nie jest to jednak dopuszczalne, jeśli dziecko nosi nazwisko ojca lub nazwisko będące połączeniem nazwisk obojga rodziców, nadane mu na mocy ich zgodnego oświadczenia. Jeśli jedno z rodziców zmienia nazwisko – wówczas zmiana obejmuje również dziecko, jeśli drugi rodzic wyrazi na to zgodę. Trzeba jednak pamiętać o tym, że jeśli dziecko skończyło 13 lat, to w każdym wypadku także ono musi zgodzić się na zmianę nazwiska.

 

Aby zmienić nazwisko dziecka należy złożyć oświadczenie osobiście w urzędzie stanu cywilnego lub pisemnie, z podpisem notarialnie poświadczonym. Do wniosku o zmianę nazwiska należy dołączyć dokumenty, które uzasadniają żądanie. Będzie to akt urodzenia dziecka czy akt małżeństwa. Decyzja należy zawsze do kierownika urzędu stanu cywilnego. O tym, który USC jest właściwy, decyduje miejsce stałego pobytu osoby składającej wniosek, czyli rodzica.